Collegebeleid

Samen bouwen aan een sterke stad

Met de laatste begroting van deze bestuursperiode blijft het onze inzet om samen met de stad te bouwen aan een sterk Rotterdam. Onze stad groeit: er komen meer (internationale) bezoekers, het inwoneraantal neemt toe, het opleidingsniveau van de Rotterdammers stijgt, onze economie groeit en Rotterdam is een populaire woonstad. Daar zijn wij, net zoals heel veel Rotterdammers, trots op. De komende periode maken wij ons weer sterk voor het uitvoeren van plannen voor een veilige, gezellige en groene, maar bovenal sterke stad.

Om de continuïteit van het stadsbestuur te versterken, sloten de coalitiepartijen Leefbaar Rotterdam, CDA en D66 afgelopen juli het Zomerakkoord met ChristenUnie/SGP. Hierin is onze koers van de afgelopen drie jaar bestendigd en zijn afspraken gemaakt om extra maatregelen te nemen voor Rotterdammers die het financieel moeilijk hebben. Deze bestaan onder andere uit een extra investering in schulddienstverlening en verhoging van het jeugdtegoed waarmee ouders die het financieel moeilijk hebben school- en sportspullen kunnen aanschaffen voor hun kinderen. We investeren extra in duurzaamheid met de aanleg van een zonnepark in Rijnhaven en door woningen op Rotterdam-Zuid te verduurzamen. En we hebben afspraken gemaakt over de uitbreiding van het vaderschapsverlof naar drie weken zodat “kersverse vaders” een goede start kunnen maken met hun jonge gezin. Deze afspraken krijgen voor 2018 en verder beslag in deze begroting.

Onze stad profiteert van de groeiende economie. Mede daardoor kan Rotterdam een aantal nieuwe iconen zoals Feyenoord City, het Depot van Museum Boijmans Van Beuningen, de nieuwe Coolsingel en winkelcentrum Forum ontwikkelen.

Maar we staan uiteraard ook nog voor uitdagingen. Sommige wijken, zoals Oud-Crooswijk of wijken op Zuid, vragen om extra inzet en investeringen voor de aanpak van fysieke, economische en sociale problemen. Nieuwe vormen van criminaliteit zoals ondermijning of dreiging van terrorisme vragen onze aandacht, investeringen en inzet. Zo plaatsen we uit voorzorg in verschillende straten in het centrum verzwaarde bloembakken. Deze moeten (terreur)incidenten voorkomen. Deze en andere uitdagingen gaan wij natuurlijk aan. We willen de positieve ontwikkeling van de stad, waar we met bedrijven, organisaties en niet in de laatste plaats Rotterdammers zo hard aan hebben gewerkt, optimaal blijven benutten om Rotterdam verder te versterken.

Een sterke stad is een veilige stad

Samen met onze partners, bewoners en ondernemers werken we aan een veilig Rotterdam. Onze ambitie is dat Rotterdam alleen nog maar veilige wijken kent en dat bewoners, ondernemers en bezoekers van de stad zich nog veiliger voelen. We liggen op koers; Rotterdam is veiliger dan voorheen. Het aantal straatroven, overvallen en woninginbraken is door volharding van de aanpak verder gedaald. Veelplegers vervallen minder snel in herhaling. Met de opening van Skaeve Huse afgelopen zomer, bieden we een oplossing voor bewoners die extreme overlast veroorzaken in wijken en buurten. Rotterdammers leveren zelf een belangrijke bijdrage aan de veiligheid in hun wijk door deel te nemen in Buurt Bestuurt-comités en buurtpreventieteams.

Bewoners ervaren de stad nog niet altijd als veiliger. En in een aantal wijken staat de veiligheid nog onder druk. Hier zorgen we voor extra toezicht en handhaving. Afgelopen zomer zijn we gestart met het inzetten van een tijdelijke mobiele toezichtpost, waar politie en handhavers van de gemeente leefbaarheid en veiligheid in een wijk extra in de gaten kunnen houden, bijvoorbeeld naar aanleiding van een incident of overlast. Zo pakken we zaken direct aan en zorgen we voor een groter gevoel van veiligheid bij de bewoners.

Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat 84 procent van de ondervraagde vrouwen in Rotterdam te maken heeft gehad met straatintimidatie. Dit willen we aanpakken. Per 2018 wijzigen we de Algemene Plaatselijke Verordening om seksuele straatintimidatie strafbaar te maken. Met een publiekscampagne in het najaar laten we zien dat straatintimidatie in Rotterdam niet geaccepteerd wordt.

Samen met onze partners werken we al geruime tijd aan het bestrijden van ondermijnende criminaliteit. Hiervoor is, mede op verzoek van de gemeenteraad, extra geld vrijgemaakt. Rotterdam-Zuid, de Spaanse Polder, Rotterdam-West en de haven hebben onze focus. Net zoals bepaalde typen criminaliteit zoals drugscriminaliteit, illegaal gokken en witwassen van geld. Ook investeren we in onderzoek naar dit fenomeen. Door deze aanpak krijgen we steeds meer en beter zicht op onderliggende criminele netwerken. Justitie en gemeente werken nog nauwer samen om ondermijnende criminaliteit aan te pakken.

Een stad met een sterke economie

De Nederlandse economie groeit. Een mooi vertrekpunt om samen met bedrijven, scholen en andere overheden te werken aan een betere arbeidsmarkt. In Rotterdam staan nog te veel mensen aan de kant en zijn nog te veel mensen afhankelijk van een bijstandsuitkering. We zijn op de goede weg: inmiddels hebben we met een uitstroom van 13.000 werkzoekenden de collegetarget ruim behaald. Echter: Rotterdammers die langdurig werkloos zijn, hebben nog steeds veel moeite om werk te vinden. We helpen deze mensen hun kansen te vergroten en fit te worden voor de arbeidsmarkt. Ook zoeken we naar oplossingen door bijstandsgerechtigden naar (deeltijd)banen te begeleiden.

De middelen die het Rijk beschikbaar stelt om de uitkeringen te betalen, doen de gemeente Rotterdam, net als de andere G4-gemeenten, tekort op basis van het huidige verdeelmodel. Uiteraard voeren we hier stevige lobby op in Den Haag. Anderzijds zoeken we zelf naar oplossingen door bijstandsgerechtigden naar deeltijdbanen te begeleiden, te blijven zorgen dat we terecht een bijstandsuitkering verstrekken en onterechte uitkeringen terug te vorderen.

De nieuwe economie is een feit. Om een sterke stad te blijven, speelt Rotterdam hierop in. De visie Roadmap Next Economy, gericht op transitie via nieuwe kansrijke ontwikkelingen zoals digitalisering, hernieuwbare energie, innovatie, logistiek en circulaire economie, vertalen we naar een concrete Rotterdamse aanpak om samen met bedrijven en andere overheden uit te voeren.

De haven blijft een belangrijke motor achter de Rotterdamse economie. Samen met onze partners, zoals het Havenbedrijf en allerlei bedrijven in de maritieme sector, richten we ons op innovatie, energietransitie en digitalisering. Zo zal onze haven ook in de toekomst aantrekkelijk zijn voor nieuwe en bestaande bedrijven, zorgen voor werkgelegenheid en bedrijvigheid in de haven en de stad.

Een gezonde, veerkrachtige stad

Een sterke stad is een veerkrachtige, duurzame stad. Rotterdam wil koploper blijven op het gebied van klimaatbestendigheid. De Rotterdamse lucht is stukken gezonder. Dit is vooral het gevolg van de milieuzone die in 2016 is ingevoerd, waarmee de sterkst vervuilende auto’s delen van de stad niet meer in mogen. We verwachten onze doelstelling van 40 procent minder roetuitstoot in 2018 te halen. We stimuleren schoon vervoer, en met succes: er reizen steeds meer mensen met fiets, tram, bus en metro naar het centrum. Dit schept letterlijk ruimte: het benodigde aantal parkeerplaatsen op straat neemt af en er is meer ruimte voor groen, voor wonen en recreatie. In de zogenaamde Happy Streets wordt door bewoners en gebruikers geëxperimenteerd, bijvoorbeeld door van hun straat een groot speelterrein te maken.

Eind van dit jaar presenteren we, in samenwerking met andere overheden, een ov-visie om de kwaliteit en het ov op Zuid verder te verbeteren, nu en in de toekomst. De deelfiets is nieuw in Rotterdam en een mooie vorm van schoon vervoer. Komende tijd zorgen we ervoor dat de fietsen ook een goede plek krijgen in de stad. Datzelfde doen we voor scooters, die een belangrijk vervoermiddel zijn, maar ook voor hinder en onveilige situaties zorgen.

De overgang van de zorgtaken van Rijk naar gemeente hebben wij benut om zorg, jeugdhulp en welzijn samen met en dicht bij de Rotterdammer te organiseren. Niet eerder kregen zoveel Rotterdammers zorg: in 2016 hebben we 5000 meer Rotterdammers hulp geboden uit de Wmo en Jeugdwet dan het jaar daarvoor. De zorg die nodig is, is vaak ook zwaarder en gespecialiseerder. Daarnaast kloppen wekelijks 1400 Rotterdammers aan bij de VraagWijzer. De uitgaven van de zorg stijgen dan ook flink en tegelijk daalden de rijksbudgetten. Om de toenemende zorgbehoefte te kunnen betalen, investeren we over de komende jaren ruim 60 miljoen euro extra in zorg. En we voeren een aantal verbeteringen door. De nieuwe contractafspraken per 2018 over Welzijn, Jeugdhulp, Wijkteams en Wmo –arrangementen zijn hierin een belangrijke stap. Daarmee verwachten we dat de uitgaven vanaf 2021 weer binnen onze gestelde budgetten vallen.

Een stad van, voor en door ons allemaal

Rotterdammers kijken naar elkaar om en helpen elkaar. Steeds meer mensen zijn actief als vrijwilliger. Hun inzet is mede de sleutel tot succes in wijken waar de meeste eenzaamheid is. Door inzet van professionals én vrijwilligers is het aantal eenzame ouderen licht gedaald. De trend van steeds meer mensen die zich eenzaam voelen, hebben we hiermee gekeerd. Ruim 11.000 Rotterdammers met een bijstandsuitkering die nog niet aan het werk kunnen, zetten zich als Tegenprestatie in wijken en buurten onder andere in als leeshulp, kok voor buurtbewoners, maatje of tuinman.

Wij zijn een stadsbestuur dat tussen Rotterdammers staat. De prachtige initiatieven die Rotterdam mooi en sterk maken, laten zien dat Rotterdammers ondernemend zijn. Om dat te stimuleren, krijgen dit jaar vijftig initiatiefnemers een bijdrage van CityLab om hun idee voor en met de stad te realiseren. Wij luisteren naar de stad. Rotterdammers, ondernemers en organisaties hebben meer te zeggen. Als college staan we dan ook aantal maal per jaar op de markt om met Rotterdammers te praten over hun ideeën en zorgen. En gaan we regelmatig op werkbezoek om zelf te kijken en te luisteren naar wat er speelt. De gebiedscommissies hebben een belangrijke rol in wijken en buurten. Zij organiseren werkgroepen, bewonersenquêtes, burgerpanels, bijeenkomsten en evenementen waar bewoners aan het woord zijn. In maart 2018 zijn de verkiezingen voor de gemeenteraad en voor de gebiedscommissies. Om de gebiedscommissies nog beter hun rol te laten vervullen, worden het verkiezingsproces en de regels aangepast en gaan we lokale experimenten aan.

Een stad die klaar is voor de toekomst

Het Rotterdamse onderwijs slaagt er in de volle breedte in om méér uit hun leerlingen te halen. De onderwijsresultaten van basisonderwijs en voortgezet onderwijs in Rotterdam zijn over de hele linie gestegen: op alle niveaus laten leerlingen betere resultaten zien. De eindtoetsscores op de basisschool zijn nog maar een derde van het landelijk gemiddelde verwijderd. En het aantal voortijdig schoolverlaters is gehalveerd. Investeren in de toekomst van jonge Rotterdammers begint al vóór de basisschool; daarom hebben we één vroeg- en voorschoolse voorziening ontwikkeld voor alle Rotterdamse kinderen van 2 tot 4 jaar. Inmiddels hebben we 583 “groepen 0” waarmee we 8000 Rotterdamse peuters bereiken. Zo nemen we kansenongelijkheid weg en worden kinderen voorbereid op de basisschool. We zijn goed op weg, maar om het onderwijs toekomstbestendig te maken hebben we samen met de stad het Masterplan Onderwijs ontwikkeld.

Goede, betrokken en bevoegde leerkrachten zijn dé factor om onze doelen – op korte en lange termijn – te bereiken. Rotterdam wil de beste leraren voor de klas. Mede omdat in Rotterdam een tekort aan leerkrachten dreigt, maken we het komend jaar nog meer werk van het aantrekken en behouden van leraren. De positieve ontwikkeling van en in het Rotterdamse onderwijs komt onder druk te staan als het Rijk een voorgenomen bezuiniging doorvoert en het de onderwijsachterstandengelden per 2019 anders verdeelt. Daarom voeren wij, samen met andere grote steden, hier actieve lobby op in Den Haag.

Een fijne woonstad

Een sterke stad is een fijne woonstad. Rotterdam is enorm in trek, de woningmarkt trekt aan en er is een toename van bouwinitiatieven. Die kansen moeten we benutten. Iedereen die in de stad woont of wil komen wonen, moet een passende woning en wijk kunnen vinden. Dat is de kern van onze Woonvisie. We bereiden ons voor op de verwachte groei met circa 47.000 tot uiteindelijk 676.000 inwoners in Rotterdam in 2030. Die groei maken we samen met partners mogelijk. Ontwikkelaars en investeerders, groot en klein, geven we de ruimte.

Om vandaag de juiste keuzes te maken voor morgen werken we in 2018 aan de toekomstverkenning Next City. Op basis van trends en ontwikkelingen brengen we in kaart welke ontwikkeling en infrastructuur Rotterdam in de toekomst nodig heeft. En we brengen in kaart waar we na 2025 woningen kunnen ontwikkelen. We bereiden ons voor op de
Omgevingswet in 2019, die alle wetten op het gebied van ruimtelijke plannen en vergunningen vervangt.

Een sterke stad is schoon

Iedereen wil wonen en leven in een schone straat, wijk en stad. Het schoonniveau voldoet in alle wijken aan de norm die we in het collegeprogramma tot doel hebben gesteld. Er zijn nog aandachtspunten, want Rotterdammers ervaren het nog niet overal altijd als schoon. De uitvoering van Nota Rotterdam Schone Stad (2016) zetten we dan ook voort. Zo ruimen we naast containers gedumpt afval snel op. Bewoners, bezoekers en bedrijven vragen we de straten schoon te houden en hun eigen troep op te ruimen. Dat controleren we en zo nodig delen we boetes uit.

Met inzet van nieuwe technieken doen we aan “slim beheer”. Zo voorzien we ondergrondse containers van sensoren die aangeven wanneer deze vol zijn. Vanaf 2018 rijdt de vuilniswagen langs, daar waar deze het eerst nodig is. Zo houden we Rotterdam beter en slimmer schoon.
Natuurlijk leveren Rotterdammers zelf een belangrijke bijdrage aan een schone en groene leefomgeving. De verenigde speeltuinen in IJsselmonde gaan een deel van het onderhoud van de terreinen zelf uitvoeren. En de Afrikaander Wijkcoöperatie pakt met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt het afvalprobleem aan op de Afrikaandermarkt. Met een record aantal deelnemers aan de landelijke Keep It Clean Day heeft deze dag zich ontwikkeld tot een belangrijk jaarlijks evenement waar Rotterdammers hun stad helemaal zwerfvuilvrij maken.

Een stad waar wat te beleven valt

Onze binnenstad als city lounge is steeds meer een gezellige en bruisende ontmoetingsplek met grote en kleine evenementen, spraakmakende restaurants en een rijk winkelaanbod. In Rotterdam is altijd iets te beleven. We zien een toename aan initiatieven van innovatieve horecaondernemers en steeds meer nationale en internationale ketens die zich in Rotterdam vestigen. We realiseren met de nieuwe Coolsingel een stadsboulevard met internationale allure met meer groen en meer ruimte voor de fiets. Ook de Binnenrotte hebben we flink vernieuwd tot een eigentijds en groen marktplein. Het Grotekerkplein, voor de Laurenskerk, is omgetoverd tot een weelderige “stadstuin” en de kleurrijke patronen van het Flying Grass Carpet sieren het Schouwburgplein.

In Rotterdam is altijd iets te beleven. Daar hoort ook een cultuuraanbod bij dat veel bewoners en bezoekers aanspreekt. Een belangrijk speerpunt van de stad en de culturele sector is publieksbereik. Met elkaar hebben we afgesproken de bezoekersaantallen aan onze instellingen te verhogen en de diversiteit te bevorderen: zowel op het podium als voor het podium. Alle Rotterdammers moeten in de culturele sector iets van hun gading kunnen vinden. We stimuleren samenwerking tussen (culturele) organisaties om tot verrassende resultaten te komen die ook internationaal toonaangevend zijn. Komende periode wordt een deel van de Ferro-locatie als danceclub op de markt gezet, wordt het innovatieve atelier- en broedplaatsenbeleid verder uitgewerkt en wordt de samenwerking van het Wereldmuseum met het Nationaal Museum voor Wereldculturen meer en meer zichtbaar. We maken de komende periode ook een aanzet voor nieuw architectuurbeleid.

Ook op Zuid gaan de ontwikkelingen door. Met Hart van Zuid realiseren we een bruisend centrum bij Zuidplein. Met de plannen voor Stadionpark, waar een nieuw Feyenoord-stadion en nieuwe woningen, bedrijven, wegen en groen onderdeel van zijn, worden daar mooie investeringen gedaan.

Een bruisende stad is in beweging. De Sportnota helpt nog meer Rotterdammers in beweging te komen; we doen achterstallig onderhoud en investeren flink in meer en betere sportvoorzieningen in de wijken, sportvelden en clubgebouwen. Vanaf 2018 wordt het Sportbedrijf verantwoordelijk voor het beheer en het onderhoud van de gemeentelijke sportaccommodaties. Deze verzelfstandiging moet er in de toekomst voor zorgen dat de Rotterdammer “meer sport krijgt voor dezelfde euro”.

Tot slot

We zorgen ervoor dat onze eigen organisatie ook in staat is te bouwen aan een sterke stad. We werken aan verjonging en zorgen dat waardevolle kennis en ervaring goed wordt overgedragen. En we zorgen dat onze organisatie flexibel is en goed kan inspelen op de dynamiek van onze stad. We blijven werken aan het verbeteren van onze dienstverlening, waarbij de Rotterdammer centraal staat. Vanaf het voorjaar 2018 kunnen Rotterdammers terecht in de nieuwe stadswinkel XL in het stadhuis.

De gemeentelijke lasten voor Rotterdammers hebben we verlaagd. In 2018 zullen deze voor eenpersoonshuishouden nog verder omlaaggaan. Op verzoek van de gemeenteraad schaffen we per 2018 de hondenbelasting af.

We zullen scherpe keuzes blijven maken om onze ambities te realiseren. Een sterke stad is immers financieel gezond. We hebben voldoende buffers om risico’s op te vangen en een sluitende begroting. De financiële flexibiliteit heeft onze aandacht, want ook in de toekomst moet er in Rotterdam geïnvesteerd kunnen worden.

Wij kijken ernaar uit om ook in dit laatste deel van ons bestuursperiode samen met u als gemeenteraad, bewoners, ondernemers en andere partners verder te werken aan een veilig, groen, gezellig en gezond Rotterdam waar iedereen zich thuis voelt.